Nadahnuća 1.3

Posle probuđenja III

Ovako sam čuo.

Jednom je, neposredno posle probuđenja, Blaženi boravio kraj Uruvele, na obali reke Nerañđare, u podnožnju bodhi drveta.

Tu je nedelju dana, bez prekida, sedeo prekrštenih nogu, obuzet srećom oslobođenja.

A na kraju te sedmice, izašavši iz meditacije, Blaženi je tokom poslednje trećine noći duboko promišljao o uobičajenom i obrnutom redosledu uslovljenog nastanka:

„Kada ovo jeste, i ono postoji; sa nastankom ovoga, nastaje i ono.

Kada ovo nije, ni ono ne postoji; sa nestankom ovoga, nestaje i ono. Dakle:

sa neznanjem kao uzrokom, mentalni obrasci nastaju;

sa mentalnim obrascima kao uzrokom, svest nastaje;

sa svešću kao uzrokom, mentalno-materijalno nastaje;

sa mentalnim-materijalnim kao uzrokom, šest područja čula nastaju;

sa šest područja čula kao uzrokom, kontakt nastaje;

sa kontaktom kao uzrokom, osećaj nastaje;

sa osećajem kao uzrokom, žudnja nastaje;

sa žudnjom kao uzrokom, vezivanje nastaje;

sa vezivanjem kao uzrokom, bivanje nastaje;

sa bivanjem kao uzrokom, rođenje nastaje;

sa rođenjem kao uzrokom, starost i smrt, žalost, naricanje, bol, tuga i očaj nastaju.

Tako nastaje čitav ovaj okean patnje.

Ali sa slabljenjem i nestankom neznanja, mentalni obrasci nestaju;

sa nestankom mentalnih obrazaca, svest nestaje;

sa nestankom svesti, mentalno-materijalno nestaje;

sa nestankom mentalno-materijalnog, šest područja čula nestaju;

sa nestankom šest područja čula, kontakt nestaje;

sa nestankom kontakta, osećaj nestaje;

sa nestankom osećaja, žudnja nestaje;

sa nestankom žudnje, vezivanje nestaje;

sa nestankom vezivanja, bivanje nestaje;

sa nestankom bivanja, rođenje nestaje;

sa nestankom rođenja, starost i smrt, žalost, naricanje, bol, tuga i očaj nestaju.

Tako nestaje čitav ovaj okean patnje.”

Onda Blaženi, razumevši značenje svega toga, izgovori ove nadahnute stihove:

„Kada priroda stvari postane zaista vidljiva

marljivom brahmanu dok meditira,

on vojsku Māre na sve strane razgoni,

kao i sunce što razgoni tamu noći.”